iPhone uygulamalarının sonradan yüklenmesi yakında geliyor

Kullanıcıların App Store onaylı olmayan yazılımları telefonlarına indirmelerini engelleyen iPhone’ların etrafındaki dijital duvar Avrupa’da çatlamak üzere. Ancak yeni bir rapora göre Apple, Avrupa Birliği (AB) yasalarının açtığı delikleri şimdiden kapatmayı planlıyor. Yani yandan yükleme umduğumuz kadar özgür olmayabilir.

Öncelikle, aralarında Fransa, Almanya ve İspanya’nın da bulunduğu 27 Avrupa ülkesinden oluşan AB’nin Dijital Piyasalar Yasası üzerinde anlaşmaya vardığı Nisan 2022’ye geri dönelim. O yılın Kasım ayında yürürlüğe giren bu yasa, Apple’ın iPhone’lara indirilebilecek ve indirilemeyecek uygulamalar üzerindeki kontrolüyle ilgili sorunları çözmek üzere tasarlanmıştı.

Bu yılın Mart ayına kadar (2024) platformların AB yasalarına uyması ya da disiplin cezasıyla karşı karşıya kalması gerekecek.

Yasa sadece Apple için geçerli olmayacak. Google (Android’i üreten) ve diğer platformlar da yeni kurallara uymak zorunda kalacak ancak iPhone’lardan farklı olarak Android telefonlar, Apple’ın App Store’unun Android versiyonu olan Play Store’da olmayan yazılımları zaten yükleyebiliyor. Bu arada, resmi uygulama mağazaları dışındaki kaynaklardan uygulama indirmeye sideloading deniyor.

Apple, iPhone’ları daha güvenli ve nispeten virüssüz hale getirdiğini söyleyerek yan yükleme karşıtı tutumunu şiddetle savundu. Spotify gibi eleştirmenler ise App Store üzerinden yapılan tüm alışverişlerden %30’a varan komisyonlar aldığı ve Apple’ın uygulamalarına haksız bir avantaj sağladığı için Apple’ın sistemini yüksek sesle rekabete aykırı olarak nitelendiriyor.

Wall Street Journal’ın haberine göre (ödeme duvarının arkasında), Apple’ın mevcut planları App Store dışında indirilen uygulamaları denetlemeye devam edecek. Dahası, bu uygulamalardan da ücret almayı planlıyor. Yani App Store ve App Store dışı uygulamalar arasında çok büyük bir fark olmayabilir.

Henüz ayrıntılar açıklanmadı ancak büyük olasılıkla Apple, geliştirme araçları lisans sözleşmesine yeni kurallar ekleyerek bu kontrol seviyesini koruyabilecek. App Store üzerinden yayınlasanız da yayınlamasanız da iPhone’lar için çalışan uygulamalar geliştirmek için bu araçlara ihtiyacınız var. Apple, lisans sözleşmesini normalde App Store’a uyguladığı kontrol ve kısıtlamaları içerecek şekilde değiştirerek, durum çok fazla değişmeden yeni yasalara uyabilir.

Tüm sızıntılarda olduğu gibi, bu raporu da bir tutam tuzla değerlendirmeliyiz. Apple’ın tam olarak nasıl bir yaklaşım benimseyeceğini ya da AB’nin sızdırılan bu yaklaşımı uyumlu bulup bulmayacağını henüz bilmiyoruz, ancak yakın geçmiş Apple’ın yapabileceği en az şeyi yapacağını gösteriyor.

Bu yılın başlarında Apple, geliştiricilerin uygulama kullanıcılarını Apple’a ait olmayan ödeme sistemlerine yönlendirmelerine izin vermek zorunda kaldı. Apple şu anda kendisi aracılığıyla yapılan üçüncü taraf ödemelerinin %30’unu alıyor (küçük işletmeler %15 komisyon ödüyor). İşin püf noktası? Apple, alternatif bir sistem kullanılarak yapılan ödemelere %27 komisyon uygulayacak. Zorluk ve asgari teşvik göz önüne alındığında, birçok geliştirici bunun hiçbir şeyi değiştirmeyeceğinden şikayet etti.

Avrupalı değil misiniz? Yine de önemsemelisiniz

Eğer ABD’de ya da Brexit sonrası Birleşik Krallık’ta yaşıyorsanız, muhtemelen tüm bu AB yasal düzenlemelerinin sizinle ne ilgisi olduğunu merak ediyorsunuzdur.

Öncelikle bu, AB’nin iPhone’u herkes için ilk kez etkilemesi değil. iPhone 15 modelleri USB-C bağlantı noktasına AB mevzuatı nedeniyle geçiş yaptı ve Avrupa ülkelerinde teknolojinin onarılabilirliğine ilişkin tartışmalar Apple’ın her yerde Self Servis Onarımı başlatmasına neden oldu.

Apple bu App Store değişikliklerini dijital olarak sadece AB ile sınırlı tutmaya karar verse bile, ABD ve İngiltere gibi diğer ülkelerin de aynı şeyi yapmayı düşünmesi muhtemel. Ve eğer en iyi VPN hizmetlerinden birini yüklediyseniz, Apple’ın AB’de olduğunuzu düşünmesini sağlayabilir ve App Store dışı yazılımlara erişim sağlamaya zorlayabilirsiniz.

Mart ayında iPhone’unuzu nasıl kullanacağınıza dair değişiklikler için tetikte olun.