Apple’ın Üretken Yapay Zekası ve Telif Hakkı Sorunları

Yapay zeka söz konusu olduğunda telif hakkı şu anda bir mayın tarlası gibi ve Apple’ın üretken yapay zekasının – özellikle ‘Ajax’ büyük dil modelinin (LLM) – hem yasal hem de etik olarak eğitilmiş olanlardan biri olabileceğini iddia eden yeni bir rapor var. Apple’ın yenilikçi eğitim yöntemleri benimseyerek gizlilik ve yasallık standartlarını korumaya çalıştığı iddia ediliyor.

Üretken yapay zeka çağında telif hakkı yasasında gezinmek zordur ve yapay zeka araçları daha yaygın hale geldikçe giderek daha önemli hale gelmektedir. Tekrar tekrar gündeme gelen en göze batan sorunlardan biri, birçok şirketin büyük dil modellerini (LLM’ler) telif hakkıyla korunan eserleri kullanarak eğitmesi ve genellikle bu eğitim materyalini lisanslayıp lisanslamadıklarını açıklamamasıdır. Bazen, bu modellerin çıktıları telif hakkı korumalı eserlerin tüm bölümlerini içermektedir.

Bu şirketlerden bazılarının LLM’lerini eğitmek için telif hakkıyla korunan materyallerin neden bu kadar yaygın olarak kullanıldığına dair mevcut gerekçe, insanlardan farklı olarak, bu modellerin öğrenmek ve tutarlı ve ikna edici yanıtlar üretmek için önemli miktarda bilgiye (LLM’ler için eğitim verileri olarak adlandırılır) ihtiyaç duymasıdır – ve bu şirketler söz konusu olduğunda, telif hakkıyla korunan materyaller adil bir oyundur.

Üretken yapay zekayı eleştiren birçok kişi, teknoloji şirketlerinin telif hakkı sahipleri veya temsilcileriyle açık bir anlaşma yapmadan LLM’lerin eğitiminde ve çıktısında eserleri kullanmasının telif hakkı ihlali olduğunu düşünüyor. Yine de, bu eleştiri teknoloji şirketlerini tam olarak bunu yapmaktan alıkoymadı ve çoğu YZ aracı için geçerli olduğu varsayılıyor ve üretken YZ alanındaki şirketlere karşı büyüyen bir kızgınlık havuzu oluşturuyor.

Üretken yapay zekada yasal mücadeleler ve etik ikilemler ormanı

Hatta bu teknoloji şirketlerine karşı giderek artan sayıda yasal meydan okuma da söz konusu. OpenAI ve Microsoft, Aralık 2023’te New York Times tarafından telif hakkı ihlali nedeniyle dava edilmiş, yayıncı iki şirketi LLM’lerini milyonlarca New York Times makalesi üzerinde eğitmekle suçlamıştı. Eylül 2023’te OpenAI ve Microsoft, aralarında George R. R. Martin, Michael Connelly ve Jonathan Franzen’in de bulunduğu bir dizi önde gelen yazar tarafından da dava edildi. Temmuz 2023’te, 15.000’den fazla yazar Microsoft, OpenAI, Meta, Alphabet ve diğerleri gibi şirketlere yönelik açık bir mektup imzalayarak, teknoloji endüstrisinin liderlerini yazarları korumaya çağırdı ve bu şirketleri, üretken yapay zeka modellerini eğitmek için kullanırken eserleri için yazarlara uygun şekilde kredi vermeye ve tazminat ödemeye çağırdı.

Bu yılın Nisan ayında The Register, Amazon’un kötü muamele, ayrımcılık ve tacizle karşılaştığını iddia eden eski bir çalışan tarafından dava edildiğini ve bu süreçte telif hakkı ihlali konularında yaşadığı deneyimler hakkında ifade verdiğini bildirdi. Bu çalışan, Amazon’un ürünlerini daha rekabetçi hale getirmek için telif hakkı yasasını kasıtlı olarak görmezden gelmesinin ve ihlal etmesinin söylendiğini ve amirinin telif hakkı ihlalleri söz konusu olduğunda kendisine “herkesin bunu yaptığını” söylediğini iddia ediyor. Apple Insider bu iddiayı yineleyerek bunun kabul edilmiş bir endüstri standardı gibi göründüğünü belirtiyor.

Diğer birçok yeni teknolojide gördüğümüz gibi, mevzuat ve etik çerçeveler her zaman ilk gecikmeden sonra gelir, ancak bu, onlardan sorumlu şirketlerin yanıt vermesi gereken üretken AI modellerinin daha sorunlu bir yönü haline geliyor gibi görünüyor.